ၐိုပ္ထဝ္ တမႛဝ္ဒဿံင္ အပႜဲဂကူမန္ပု႙ဂွ္ ဒွ္ဂကူတၜေသှဝ္ဏအ္ဟာ။ “ၐိုပ္ထဝ္ၐါဂွ္ အသဝ္ေဇှာ္သန္ ေတဿင္ႏူၐိုပ္ဂမၜိဳင္ ဇေမှာ္ၐိုပ္ထဝ္ဂွ္ တမာဟဝ္ကၜိဳင္ဗၜာဲ၊ ေသာ္ဇကု ညံင္ညးမေျဂာပ္လဝ္ဂၜးထဝ္ကုီ၊ ေဢာအ္ကိုတ္မှိက္ရတ္ မပႜဳန္လဝ္ဂၜးထဝ္ကုီ ထာန္ေတဿင္ေဍံဟဂြံဂေငၛင္ဒး ဒးကာလေကၜံထာန္ဒဿံင္ ပဝ္ကၜဳင္ဍဳန္ ပႜဲဂှဵဗတ႘ဝြံေဟင္ မဒဿံင္ရ။ ဒးကာလသဝ္တၛဲ ပႜဲကိႜဳပ္တဿအ္မြဲ ဒိုဟ္ဗာယပ္မှံဳတဵ ကုလစမြဲ မှံဳကုဒယွ္သြာၐါ မရာင္ဆာဲတဵ လစဂွ္ မဟိမုသာရဝတ႘ျဗဟၼဂိရိ ဂွ္ မပဝ္စဵပဒမံင္ရ။ ပႜဲၐိုပ္ဂွ္တုန္ေလဝ္ မှိက္တရဵမ ငၛိတ္လဝ္။ ယရဵထာန္မြဲ ဒမံင္ေဍံသအာ ဂေငၛင္မၢး ထာန္ဂွ္ အိန္သၢီဳရာင္ဆာဲအာေဟင္။ (သၜပတ္ရာဇာဝင္ေရာင္ မ၂၅၃)

လိက္္ပတ္

ဂြံပံက္ပြံက္အဓိပၸါယ္ လိက္ပတ္ ေပင္င္ဟုီဂွ္ဝါတ္တဵေကြဟ္ဟ္ရ။ ဣလုႝဒွ္လိက္ပတ္တုဲ ဣလုႝဟြံဒွ္လိက္ပတ္ဂွ္ ေစှာန္ဟုီဝါတ္ေကြဟ္ဟ္ရ။ မုဟိုတ္ေရာဟုီမၢး လိက္ပတ္ဂွ္ တှီလုပ္ဒဿံင္ဆမေဆင္ ကုလိက္သဿးဟြံေသင္ ဥပမာ ဗုီ႐ုပ္မြဲမြဲကုီ၊ တၜဳင္လအာရမ္သာင္မြဲမြဲကုီ၊ တၜဳင္လအာ ဗုီခ်႘ဓရာင္မြဲမြဲကုီတအ္ဂွ္ လုပ္လဿိဟ္အပႜဲလိက္ပတ္ဖအိုတ္ရ။ ယဝ္ရံင္အဓိပၸါယ္တံ မအေေရဝ္ ”လိက္ပတ္” ဝြံမၢး ေစန္ဆက္ကၜဳင္ ႏူသံသာႀကိဳတ္ကုႝ ပါဠိ ဟုီမာန္ရ။ လိက္ဂွ္ ကၜဳင္ႏူသံသာႀကိဳက္ လိက မဂြံအဓိပၸါယ္ ပြမခ်ဴခရက္၊ ပတ္ ဂွ္ကၜဳင္ႏူပါဠိ ပတၲ ဟြံေသင္မၢး ကၜဳင္ႏူသံသာႀကိဳတ္ ပႂတၲ မဂြံအဓိပၸါယ္ (တှံ)႐ုိတ္ရ။

ပြမလၛတ္လိက္ပတ္ဝြံ ဒွ္အရာမလၛတ္ ညံင္ဂြံကၜိဳဟ္ေကတ္ စိုတ္စ႐ုိတ္ တၜဳင္လအာ အခိုက္ကှာ ေဒၢတ္ျပဝ ဗုီမံင္စံင္တှဟ္ဟ္သာ္ရ။ ပႜဲအရာလၛတ္ဗုီဏအ္ လၛတ္ေကတ္ ဆႏူလိက္ကှပ္သဿးဂြံ ဟြံေသင္၊ လၛတ္ေကတ္ ႏူဗုီ႐ုပ္မြဲမြဲကုီ ဗုီျပင္ခှံဗဒွ္လဝ္မြဲမြဲကုီေလဝ္ ကလိဂြံမာန္ဒဿံင္ဂွ္ရ။ ဟုီမြဲသာ္ပၜန္ ဒဿာႏူဂွ္ရ မအေရဝ္လိက္ပတ္ဝြံ သၜဲလးအာ စုႝကုႝပံက္ပြံက္အဓိပၸါယ္ဟြံမာန္ရ။

တုဲပၜန္ ပု႙တအ္မလၛတ္လိက္ပတ္ေခတ္ တုဲကၜဳင္ ၐါသှာံဟုီဂွ္ မဂြံအဓိပၸါယ္ ပု႙တအ္လၛတ္ ဗုီျပင္ဘဝမှိဟ္ မတုဲကၜဳင္ ၐါကၜံသှာံေတအ္ရ။ ညံင္ရဵသာ္ဂွ္ကုီ ဒဒွ္မှိဟ္ပႜဲပစၥဳပၸန္ဝြံေလဝ္ ယဝ္ရပု႙ဟြံတီလဝ္မၢး ပေရင္ကေမၜာန္ပု႙ဂွ္ ေဗၜတ္အာကုႝ မှိဟ္ပႜဲပစၥဳပၸန္တအ္မာန္ဂွ္ရ လိက္ပတ္အပႜဲပစၥဳပၸန္ဝြံေလဝ္ ပု႙ဒးလၛတ္ကုီေရာင္။ ကာလဂွ္ေဟင္ ပု႙ဂြံတီေကတ္ ဗုီအေငၛာပ္စိုတ္ ေကုာံ အခိုက္အလိုက္မှိဟ္ ပႜဲပစၥဳပၸန္ဏအ္မာန္ကုီေရာင္။ စပ္ကုႝပ႐ူဝြံတုဲ ပြမလၛတ္လိက္ေႀတံ ပြံင္အခဝ္၊ ရမ္သာင္၊ ဒြက္ဝါက် ႏူေခတ္အဆက္က္တအ္ဂွ္ ညးေကာ္စ လၛတ္ဘာသႏၲရေဗဒ linguistic ရ။

တှဟ္နဂြံကၜိဳဟ္ေကတ္ လိက္ပတ္အေခတ္အဆက္ဆက္ ဗြဲမေလာဲသြာ ရန္တဿအ္တုဲ ဗြဲကုိပ္ကၜာ ပတိုန္ထၞးကုႝ

• ဗုီလဒက္ပတန္တဝွ္လဟုီ ေကုာံ တင္ရန္တဿအ္တဝွ္တအ္ ပႜဲကုႝလဟုီတအ္ဂွ္ ကေလင္ပၚေကၜအ္ ဒှာဲေဍဟ္ကုႝေဍဟ္
• ဒ႑ာရ႘၊ အာဂုီ၊ ပုံ ဗုီတှဟ္ျခာတုဲ ႏူဂွ္ ဆက္ပတိုန္ထၞး
• လိက္ပတ္မန္ နကုႝေခတ္အဆက္ဆက္ရ။